Tagi

Śląsk historia Górny Śląsk prawo sztuka religia architektura kościół kultura Opole Polska zabytki polityka socjologia psychologia malarstwo Katowice muzeum policja pedagogika fotografia dzieje zarządzanie ekonomia kobieta szkoła literatura archeologia administracja średniowiecze język Niemcy Żydzi miasto prasa budownictwo Wrocław media wojna społeczeństwo edukacja Gliwice starożytność Racibórz wojsko językoznawstwo katalog Bytom etnologia marketing filozofia dzieci dziennikarstwo parafia wykopaliska film geografia Rzym dziecko XIX w. etnografia przyroda Europa kolekcja Cieszyn słownik ekologia Kraków Rosja komunikacja rodzina grafika wychowanie ksiądz rozwój Czechy wystawa technika Śląsk Cieszyński śmierć nauczyciel semen medycyna przemysł biografia Częstochowa nauka muzyka antyk terapia urbanistyka Łódź ochrona sąd reklama tradycja Grecja górnictwo klasztor BEZPIECZEŃSTWO człowiek biblia plebiscyt Ukraina kresy liturgia Zaolzie poezja ustrój literaturoznawstwo teoria szkolnictwo młodzież internet pocztówki Judaica kult II RP badania teatr choroba proces folklor skarby biznes wspomnienia PRL synagoga Nysa kopalnia Poznań zakon region kino turystyka etyka emigracja planowanie antropologia rzeźba proza krajobraz życie przestrzeń Unia Europejska miasta zdrowie władza transport przestępstwo teologia usługi Warszawa dziedzictwo II wojna światowa telewizja niepełnosprawność państwo radio Śląsk Opolski Bizancjum Bóg wizerunek biskup przedsiębiorstwo nauczanie rysunek pamięć samorząd terytorialny praca szlachta samorząd Bielsko-Biała las kulturoznawstwo oświata dwór Sosnowiec kościoły cystersi informacja logistyka gwara sport fizyka naród ciało więzienie lwów dydaktyka gospodarka gender uczeń Konstytucja finanse prawosławie tożsamość plastyka UE Litwa Rudy przestępczość pałac historia kultury rozwój przestrzenny matematyka obóz Opolszczyzna kultura łużycka powstania śląskie wiara Białoruś archiwalia resocjalizacja język niemiecki opieka granica Księstwo Opolskie logika demokracja język polski Kaszuby podróże legenda prawo karne filologia technologia historia sztuki książka reportaż powieść islam Monachium stara fotografia Świdnica hagiografia cenzura pielgrzymka sztuka nieprofesjonalna mechanika farmacja ekonomika Pszczyna Chorzów rewitalizacja energetyka Zabrze cesarz dyskurs demografia katastrofa słowianie Zagłębie Dąbrowskie XIX wiek duchowieństwo środowisko Góra Św. Anny Jan Cesarstwo Rzymskie tekst atlas mapa okupacja Będzin Gombrowicz Rej hutnictwo uniwersytet Prezydent Polacy geologia handel wolność zwierzęta neolit metalurgia procesy gazeta służba XX wiek informatyka zamek projektowanie slawistyka integracja projekt regionalizm 1939 Wielkopolska Francja Strzelce Opolskie powstania rynek barok narodowość księga USA sentencje sanacja Dominikanie Pomorze kryminalistyka studia miejskie reprint kulinaria protestantyzm energia sanktuarium pomoc społeczna cesarstwo łacina kolej inzynieria Ameryka Żyd polszczyzna stres fotografia artystyczna modernizm Odra twórczość historiografia miłość diecezja artysta kartografia Galicja dom myśli terroryzm konsumpcja flora pożar konserwacja mieszkańcy identyfikacja mniejszość muzealnictwo modelowanie jedzenie zabytek inwestycje Indie komunikowanie konkurencyjność broń jubileusz nazizm Gdańsk fauna przemoc przedszkole W Prusy strategie Słowacja dramat apteka public relations Chorwacja kronika szczęście antologia Nietzsche zachowanie Włochy Wilno bank konflikt powódź firma materiałoznawstwo inżynieria materiałowa wino szkice frazeologia Rybnik propaganda Izrael język angielski księstwo metodologia granice praktyka prawo europejskie XX w. wywiad kara pracownik socjalny mediacja esej rzeka urbanizacja ikona kryzys Anglia Siewierz ludzie gimnazjum Hegel Krapkowice III Rzesza osadnictwo organizacja grodziska Jasna Góra kodeks medioznawstwo Białoszewski prawa człowieka Miłosz Habermas święty genetyka kapitał dyplomacja hermeneutyka pogrzeb biologia interpretacje dokumenty topografia fałszerstwo franciszkanie DNA wielokulturowość kompozytor migracja przepisy Łambinowice żegluga Bydgoszcz psychologia rozwojowa Grodków rasa ochrona środowiska wieś etniczność polski rzecznik etymologia system ołtarz industrializacja złote Ruda Śląska transformacja lotnictwo klient Księstwo Raciborskie pocztówka komiks Hitler Polonia dusza socjalizacja karne osady Mikołów poradnik Hiszpania hobby powstanie śląskie 1921 ikonografia święci zawód endecja Italia Gleiwitz postępowanie Wittgenstein kształcenie wybory psychika ryby prawo cywilne 1914 woda AZP album anglistyka pradzieje Wielka Brytania Chiny więziennictwo produkt zwyczaje gotyk jaskinia politologia kolekcjonerstwo pamiętnik historia literatury metropolia problematyka król kalendarz pisarz narkotyki Niemodlin autonomia papież psychologia osobowości chrześcijaństwo kicz katolicyzm Jura biblioteka pacjent mit język rosyjski ryzyko osobowość leczenie wody analiza leksyka monografia symbol POLONISTYKA lęk książę ROSYJSKI semantyka aksjologia Piłsudski Fabian Birkowski epoka brązu feminizm Conrad humanizm postępowanie administracyjne przesladowania katedra pies globalizacja plan infrastruktura Romowie Matejko leki socrealizm podręcznik Japonia gmina sacrum autyzm Ślązacy kościół katolicki korupcja Kant przesiedlenia Kaszubi Król Polski metafora Kierkegaard ciąża pedagog opactwo Mickiewicz Bielsko negocjacje wiatr studia misja patologia Legnica Kapuściński akwaforta mowy linoryt Breslau leksykon pracownik frazeologizmy teren nacjonalizm Olkusz KATYŃ czasopisma architektura drewniana tragedia pieniądz biogram Śląski praca socjalna Lublin rośliny VINCENZ obraz piwo duchowość stadion botanika rzemiosło Żywiec komputer dysfunkcje przeszłość

Szukaj

Europejski Trybunał Sprawiedliwości i sądy krajowe. Doktryna i praktyka w stosowaniu prawa wspólnotowego

Europejski Trybunał Sprawiedliwości i sądy krajowe. Doktryna i praktyka w stosowaniu prawa wspólnotowego

- Aleksandra Wentkowska

wyd. 2004, stron 282, przypisy, bibliografia, miękka oprawa, format ok. 23 cm x 16 cm

Więcej szczegółów


15,00 zł

1 dostępny

30 other products in the same category:

Ze Wstępu :

Europejski Trybunał Sprawiedliwości został ustanowiony przez Traktat Paryski o utwo­rzeniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali z 18 kwietnia 1951 roku. Obok niego powoła­na została również Wysoka Władza, Specjalna Rada Ministrów i Wspólne Zgromadzenie.
Faktem jest, iż podczas negocjacji związanych z założeniem Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali, Trybunał Sprawiedliwości był pierwszym organem, którego powstanie za­proponowano. Zadania Trybunału, zakreślone zresztą bardzo wąsko, polegały m.in. na rozpoznawaniu skarg na decyzje lub rekomendacje Wysokiej Władzy oraz badaniu legal­ności uchwał Wysokiej Władzy lub Specjalnej Rady Ministrów. Szczegółowe zasady rozpo­znawania spraw zostały zawarte w Statucie Trybunału dołączonym do Traktatu w postaci protokołu.
W 1957 roku wraz z utworzeniem dwóch kolejnych Wspólnot, tj. Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej, powołane zostały ich nowe organy, wśród których znalazły się także odrębne Trybunały Sprawiedliwości.
Obydwa Traktaty zostały także zaopatrzone w odrębne Statuty tych Trybunałów. Zadania Trybunałów z uwzględnieniem specyfiki każdej z organizacji były zbliżone dlatego zdecy­dowano się połączyć w ramach Konwencji o niektórych wspólnych instytucjach Wspólnot Europejskich, instytucje (Trybunały i Zgromadzenie Parlamentarne), wypełniające zadania nałożone na nie przez trzy traktaty wspólnotowe. Od tej chwili Europejski Trybunał Sprawiedliwości stał się organem wspólnym dla wszystkich trzech Wspólnot, tj. EWG, EWWiS, Euratom.

Europejski Trybunał Sprawiedliwości został wyposażony w ważne kompetencje kontro­li przestrzegania prawa wspólnotowego.
Na przestrzeni lat kompetencje te nie podlegały generalnym reformom, lecz mimo tego rola Trybunału zmieniała się.
Nie można przy tym pominąć ewolucji wzajemnych relacji między ETS a sądami krajowymi oraz ich wpływu na kształtowanie się orzecznictwa.
Powyższe zagadnienia stały się podstawą do podjęcia tematu, w szczególności mając na uwadze implikacje, wynikające z przyszłego członkostwa Polski w Unii Europejskiej.
Zamiarem niniejszej książki jest próba udzielenia odpowiedzi na pytanie dotyczące wza­jemnej relacji Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości i sądów krajowych w stosowaniu prawa wspólnotowego. W szczególności chodzi o zbadanie wpływu prawa wspólnotowego oraz orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości na systemy prawne państw członkowskich, a także na praktyką sądów wewnętrznych.
Udzielenie odpowiedzi na zasadnicze pytanie wy­maga rozstrzygnięcia wielu szczegółowych kwestii, w tym np. w jakiej mierze przenikają się obydwa porządki prawne: z jednej strony wspólnotowy, a z drugiej systemy wewnętrzne, i jak wpływa na to praktyka ETS i sądów krajowych?
Czy orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości podlega recepcji na tych samych zasadach, we wszystkich państwach członkowskich, i jak są rozstrzygane ewentualne kolizje? Czy i w jakim zakresie działalność orzecznicza Trybunału wpływa na państwowe ustawy zasadnicze i systemy prawa powszechnego? Czy można po­stawić tezę, że orzecznictwo ETS wywiera wpływ na polityki państwowe i wspólnotowe?
Pytanie to może zostać również postawione sądom krajowym: w jakiej mierze i czy one rów­nież przyczyniają się do rozwoju prawa wspólnotowego.
Generalnym celem niniejszej książki jest zatem przedstawienie wzajemnej relacji oraz scharakteryzowanie współpracy pomiędzy Trybunałem Sprawiedliwości a sądami państw członkowskich.

Dla osiągnięcia tego celu niezbędnym jest zbadanie podstawowych problemów takich jak: rodzaje kompetencji oraz formy kontroli sprawowanych przez Trybunał Sprawiedliwości. Wymaga to omówienia cech szczególnych Trybunału, odróżniających go od tradycyjnie poj­mowanego sądownictwa międzynarodowego. Proces ten, dla dalszego prześledzenia relacji z sądami krajowymi, wymaga zarysowania specyficznych metod interpretacji prawa wspól­notowego oraz ukazania szerokiego zakresu kompetencji i kontroli.

Współpraca ta została „narzucona" w konsekwencji wzajemnego zobowiązania się insty­tucji państwowych i wspólnotowych do poszanowania i realizacji zobowiązań wynikających z prawa wspólnotowego. Stąd też fundamentalnym założeniem takiego funkcjonowania jest wspólnotowa zasada podziału władzy. Odbiega ona od tradycyjnego rozumienia, gdyż spe­cyficznie rozdziela kompetencje nie tylko pomiędzy Trybunałem Sprawiedliwości a instytu­cjami wspólnotowymi, ale również (a w zasadzie przede wszystkim) pomiędzy Trybunałem a sądami krajowymi.

Dla lepszego zobrazowania omawianego problemu należy także sięgnąć do wybranych porządków prawnych państw członkowskich oraz na tych przykładach dokonać analizy indywidualnych reakcji sądów krajowych związanych z recepcją prawa wspólnotowego.
Badaniami objęto sześć państw członkowskich Wspólnot Europejskich (Francja, Holandia, Niemcy, Włochy, Wielka Brytania, Grecja) oraz Austrię, która w 1995 roku dołączyła już do Unii Europejskiej. Osobna część, poświęcona Polsce, ilustruje układ relacji pomiędzy organizacją a państwem, będącym nowym członkiem w Unii Europejskiej. W każdym z tych przypadków przyjęto tą samą metodologię, omawiając zagadnienia konstytucyjne, regulują­ce kwestię stosunku prawa krajowego do prawa międzynarodowego, a w tym bezpośrednio do prawa wspólnotowego.
Stanowi to bazę dla dalszej analizy usytuowania prawa wspólno­towego w porządku krajowym tych państw oraz wpływu orzecznictwa ETS na jurysdykcję sądów krajowych.
Rozważania zostały zakończone podsumowującym przeglądem stosunku sądów krajo­wych do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, dokonanym zarówno w świetle doktryny, znajdującej swe bezpośrednie odzwierciedlenie w praktyce sądów krajowych, jak i w świetle rzeczywistego zakresu współpracy.
Książka nie podejmuje natomiast szczegółowych kwestii procedury Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz procedur krajowych w zakresie stosowania prawa wspólno­towego, gdyż zagadnienia te stanowią techniczną i obszerną tematykę, która wykracza poza zakres rozważań.
Godnym podkreślenia jest to, że kwestie stosowania prawa wspólnotowego przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości oraz sądy krajowe stały się podstawowymi dzie­dzinami zainteresowania przedstawicieli nauki europejskiej, dlatego też z katalogu publikacji obcych w przeważającej części wybrane zostały pozycje autorów brytyjskich, niemieckich, francuskich oraz holenderskich, gdyż w najszerszy i wszechstronny sposób analizują powyż­sze materie. Literatura krajowa podejmuje te zagadnienia w sposób ogólny, dlatego została ona wykorzystana jedynie przy badaniu sytuacji Polski. Był to również jeden z powodów, dla którego niniejsza problematyka została podjęta. Zagadnienie związane z działalnością orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości pozostawało również od dłuższego czasu w kręgu zainteresowań autorki.

Publikacja niniejsza stanowi rozwinięcie tez przedstawionych w rozprawie doktorskiej pt. Rola Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości i sądów krajowych w stosowaniu prawa wspól­notowego, przygotowanej pod kierownictwem Prof. dr hab. Genowefy Grabowskiej, której za pomoc i opiekę autorka niezmiernie dziękuje. Rozprawa została obroniona z wyróżnie­niem na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w dniu 14 października 2003. Autorka chciałaby złożyć wyrazy wdzięczności w szczególności Promotorowi oraz Recenzentom, Panu Prof. dr hab.E. Piontkowi z Uniwersytetu Warszawskiego oraz Panu Prof. dr hab. K. Wójtowiczowi z Uniwersytetu Wrocławskiego, za przychylność oraz wskazów­ki co do tekstu.
Szczególne podziękowania autorka przekazuje Adwokatowi Generalnemu w Europejskim Trybunale Sprawiedliwości F. Jacobsowi, w którego Gabinecie odbywała staż, za życzliwą pomoc oraz bezpośredni dostęp do akt spraw toczących się przed Trybunałem Sprawiedliwości.


SPIS TREŚCI :

Wstęp
Introduction
Wykaz skrótów

Rozdział 1. Kompetencje i podstawy wyrokowania ETS

I. Rodzaje kompetencji oraz kontroli
1. Zakres kompetencji i kontroli
2. Kryteria podziału kompetencji
2.1. Kompetencje subordynujące
2.2. Kompetencje administracyjne
2.3. Kompetencje arbitrażowe
3. Kryteria sprawowania kontroli
3.1. Kontrola pośrednia
3.2. Kontrola bezpośrednia
II. Podstawy wyrokowania a źródła prawa
1. Zakres i podział źródeł
1.1. Umowa międzynarodowa
1.2. Zwyczaj międzynarodowy
1.3. Zasady prawa
1.4. Orzecznictwo
2. Źródła prawa wspólnotowego
2.1. Prawo pierwotne
2.2. Prawo wtórne
3. Podstawy wyrokowania
III. Metody Interpretacji
1. Koncepcje interpretacji prawa
1.1. Koncepcja tradycyjna
1.2. Koncepcja wspólnotowa
1.3. Specyfika prawa wspólnotowego
2. Europejski model wykładni prawa wspólnotowego
2.1. Charakter orzekania
2.2. Międzynarodowy katalog reguł interpretacyjnych
2.3. Wspólnotowy katalog reguł interpretacyjnych
3. Wykładnia w orzecznictwie ETS
3.1. Wykładnia literalna
3.2. Wykładnia historyczna
3.3. Wykładnia kontekstualna i teleologiczna
3.4. Metody porównawcze
4. Spór o „aktywizm" ETS
4.1. Ujęcie prawnomiędzynarodowe
4.2. Ujęcie prawnoeuropejskie
4.3. Problem „nadużycia" prawa
4.4. Ewolucja modelu interpretacji
IV. Kierunki zmian prawa wspólnotowego
1. Traktat Amsterdamski 1997
1.1. Kooperacja w zakresie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych
1.2. Bliższa współpraca między państwami członkowskimi
1.3. Prawa człowieka i fundamentalne wolności
1.4. Sprawy wizowe, azylowe, imigracyjne oraz inne polityki związane ze swobodnym przepływem osób
1.5. Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa
2. Traktat z Nicei 2000
2.1. Reformy instytucjonalne
2.2. Współpraca sądowa
3. Deklaracja z Laeken 2001
4. Konstytucja UE 2003

Rozdział 2. Zakres jurysdykcji ETS i sądów krajowych

I. Zasada podziału władzy
1. Koncepcje wspólnotowego podziału władzy
2. Kryteria podziału kompetencji
II. Podział horyzontalny
III. Podział wertykalny
1. Solidarność prawa wspólnotowego
2. Prymat prawa wspólnotowego
3. Subsydiarność i proporcjonalność
4. Jednolite stosowanie
5. Efektywność
6. Niezależność proceduralna
7. Pewność prawa
8. Suwerenność

Rozdział 3. Narodowe systemy sądowe - wybrane przykłady

I. Francja
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
2.1 Conseil Constitutionnel
2.2. Cour de Cassation
2.3 Conseil d' Etat
3. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
3.1. Decyzje Maastricht
3.1.1 Maastricht I
3.1.2. Maastricht II
3.1.3 Maastricht III
3.2. Decyzje sądów powszechnych
4. Uwagi końcowe
II. Holandia
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
3. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
3.1. Sprawa Van Genden Loos
3.2. Praktyka obecna
4. Uwagi końcowe
III. Niemcy
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
2.1. Federalny Trybunał Konstytucyjny
2.2. Orzecznictwo Federalnego Trybunału Konstytucyjnego
2.2.1. Sprawa Solange I
2.2.2. Sprawa Vielleicht-Beschluß
2.2.3. Sprawa Mittlerweile-Beschluß
2.2.4. Sprawa Solange II
2.2.5. Sprawa Wenn- nicht- Beschluß
2.2.6. Sprawa Maastricht
2.2.7. Sprawa „bananowa"
3. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
4. Uwagi końcowe
IV. Włochy
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
2.1. Trybunał Konstytucyjny
2.2. Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego
2.2.1. Sprawa Simmenthal
2.2.2. Sprawa Granital
2.2.3. Pozostałe sprawy
3. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
4. Uwagi końcowe
V. Wielka Brytania
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
3. Stosowanie prawa wspólnotowego
3.1. Wytyczne w sprawach o wydanie orzeczenia wstępnego
3.2. Charakter wykładni prawa wspólnotowego
3.3. Sprawa Factortame
3.4. Praktyka obecna
4. Uwagi końcowe
VI. Grecja
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
3. Uwagi końcowe
VII. Austria
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Kontrola instytucji krajowych
3. Stosowanie prawa wspólnotowego przez sądy krajowe
4. Uwagi końcowe
VIII. Polska
1. Zagadnienia konstytucyjne
2. Stosowanie prawa wspólnotowego
2.1. Przed przystąpieniem - Układ Europejski
2.1.1. Sprawa Głoszczuk
2.1.2. Sprawa Jany i inni
2.1.3. Sprawa Pokrzeptowicz-Meyer
2.2. Po przystąpieniu
3. Sądownictwo polskie - spostrzeżenia de lege ferenda
3.1. Problem orzeczenia wstępnego
3.2. Problem uznania prawa wspólnotowego
4. Wnioski

Rozdział 4. Współpraca Sądowa - w doktrynie i praktyce

I. Orzecznictwo ETS w doktrynie
1. Ujęcie legalistyczne
2. Ujęcie neorealistyczne
3. Ujęcie neofuncjonalistyczne
4. „Konkurencja międzysądowa"
II. Orzecznictwo ETS w praktyce
1. Zasady współpracy z sądami krajowymi
1.1. Orzeczenie wstępne
1.1.1. Zakres orzekania
1.1.2. „Przejmowanie" jurysdykcji przez ETS
1.1.3. Ograniczenia jurysdykcji ETS
1.1.4. Przesłanki wniosku sądu krajowego
1.2. Skutek bezpośredni i bezpośrednia stosowalność
1.3. Ochrona podstawowych praw i wolności
1.4. Zakaz dyskryminacji
1.5. Obowiązek właściwego zarządzania
2. Charakterystyka współpracy z sądami krajowymi

Zakończenie
Aneks I
Aneks II
Aneks III
Aneks IV
Teksty źródłowe
Bibliografia